Zarządzanie ryzykiem podatkowym

Zarządzanie podatkami – co to jest i czemu służy?
• podatki jako element polityki finansowej przedsiębiorstwa
• minimalizacja ryzyka podatkowego w obszarze:
- odpowiedzialności podatkowej oraz cywilnoprawnej
- sankcji karnych i karno skarbowych
• optymalizacja podatkowa

2. Co to jest ryzyko podatkowe? Jakie czynniki wpływają na jego zwiększenie, a jakie na jego minimalizację? Przy założeniu, że każda firma jest niepowtarzalna, zarządzanie ryzykiem podatkowym obejmuje następujące zagadnienia:
• tryb zarządzania poszczególnymi aspektami działalności
• struktura kadrowa przedsiębiorstwa:
- ocena zakresu odpowiedzialności i kompetencji osób mających wpływ na zdarzenia wywołujące określone skutki podatkowe
- rola i zadania poszczególnych działów przedsiębiorstwa w zarządzaniu podatkami (służby finansowo-księgowe, działy handlowe, marketing, dział audytu wewnętrznego)
- kwestia rotacji pracowników na różnych szczeblach odpowiedzialności
• decentralizacja kompetencji:
- pionowa (struktura raportowania)
- pozioma (różne działy odpowiedzialne za różne obszary zarządzania działalnością firmy)
- koordynacja działań poszczególnych osób w ramach danego działu i pomiędzy różnymi działami przedsiębiorstwa
• wspomaganie systemami informatycznymi zarządzania podatkami (programy finansowo-księgowe, magazynowe, kosztowe itp.) – audyt systemów jako istotny element oceny ryzyka podatkowego i możliwości jego minimalizacji

3. Wdrożenie systemu zarządzania podatkami:
• procedury podatkowe
• budowa systemu decyzyjnego i odpowiedzialności za wdrożenie, realizację procedur oraz ich weryfikację (wewnętrzną i zewnętrzną)

4. Rodzaje odpowiedzialności, jaka może ciążyć na osobach zatrudnionych w firmie i samej firmie jako tzw. podmiocie zbiorowym, w związku z realizacją obowiązków podatkowych:
• odpowiedzialność karna skarbowa, karna i cywilnoprawna
• kto może odpowiadać karnie?
• za co i kiedy grozi odpowiedzialność?
• metody minimalizacji i unikania odpowiedzialności karnej skarbowej
• przykładowe omówienie jednego z częściej popełnianych czynów zabronionych (wadliwe wystawianie faktur)
• odpowiedzialność cywilnoprawna za wyrządzenie szkody poprzez nieprawidłowe wywiązywanie się z obowiązków podatkowych
• odpowiedzialność finansowa podmiotów zbiorowych (firm) za czyny zabronione
1. Przykłady obszarów ryzyka podatkowego, które mogą być objęte system zarządzania podatkami:
• podatki dochodowe:
­ - rozpoznawanie przychodów podatkowych według zasad memoriału i kasy (znaczenie wystawienia faktury, wydania towarów, zapisów w zawartych umowach),
­ - rozpoznawanie rodzajowych kosztów uzyskania przychodów oraz ustalenie prawidłowego momentu rozliczenia ich w czasie,
­- udzielanie darowizn uprawniających do odliczenia,
­- działania pionu handlowego (zawieranie umów) oraz marketingu i reklamy (realizacja świadczeń),
­- zawieranie transakcji między podmiotami powiązanymi organizacyjnie i kapitałowo.
• podatek VAT:
- kwalifikacja czynności podlegających opodatkowaniu
- moment powstania obowiązku podatkowego
- prawidłowe określenie podstawy opodatkowania
- stawki podatkowe i zwolnienia
- prawidłowość dokumentowania poszczególnych rodzajów czynności
- korekta stwierdzonych błędów
- korekty obrotu wynikające ze zdarzeń zaistniałych po dokonaniu danej czynności podlegającej opodatkowaniu

2. Możliwości minimalizacji ryzyka podatkowego
• procedury podatkowe
• urzędowe interpretacje prawa podatkowego
• szczególna dokumentacja podatkowa (tzw. ceny transferowe)
• porozumienia w sprawach cen transakcyjnych

3. Optymalizacja podatkowa a obejście prawa
• dopuszczalne granice optymalizacji podatkowej
• pojęcie „obejścia prawa podatkowego”